امروزدوشنبه, 15 آذر 1395-- Monday Dec 05 2016

ساعت 02:24:43

آخرین به روز رسانی : یک شنبه 11:41:31

گزارشی از روند رو به رشد مصرف فلافل در شهرستان؛

فلافل بخوریم یا نخوریم؟

یکشنبه, 15 اردیبهشت 1392 ساعت 10:22 کدخبر :5503
فرستادن به ایمیل چاپ
نویسنده : ریحانه پیمان

به دلایل مختلف مراجعه مردم به فست فودی ها هر روز بیشتر می شود. این را می توان از افزایش مرتب فست فودها و فروشندگان ساندویج و پیتزا و فلافل در خیابان های شهرمان فهمید. مسلم است که عرضه، پیرو تقاضاست و اگر تقاضای عمومی برای خرید فست فود افزایش نیافته بود، راه انداختن این همه مغازه ساندویچی و پیتزا و همبرگر و فلافل در شهرستان، چه توجیه اقتصادی داشت؟!از میان این غذاهای سریع الطبخ، فلافل طرفداران زیادی دارد چون خیلی ها بر این باورند که نسبت به دیگر موارد هم سالم تر است و هم ارزان تر و همین باعث شده که این غذا جایگاهی ویژه در سبد غذایی خانواده ها پیدا کند به گونه ای که از عصر هنگام تا پایان شب مغازه های ساندویچی شهرستان مملو از مشتری هایی می شود که برای خریدن فلافل صف کشیده اند. کم پیش می آید که در خیابانی فلافل فروشی باز نشده باشد بلکه برعکس مشاهده می شود که در یک بلوار یک کیلومتری، 7-6 فلافلی به چشم می خورد. یکی سلف سرویس است و دیگری با حایل قرار دادن کاغذ آلومینیم اجازه نمی دهد کسی از چگونگی تهیه مواد سر در بیاورد.
اما فلافل چگونه تهیه می شود؟ مواد اولیه اش چیست؟ تحت چه شرایطی ممکن است آلوده شود؟ و تا چه اندازه باید مصرف شود؟ آیا کنترل و نظارتی از سوی مراکز بهداشتی بر فلافل فروشی های رو به افزایش شهرستان صورت می گیرد یا خیر؟ اینها سئوالاتی است که در این گزارش به دنبال پاسخ آن هستیم تا بدانیم آیا این باور عمومی که فلافل از جمله سالم ترین فست فودهاست درست است یا برعکس، می تواند خسارت بارترین فست فود هم باشد؟!

 

چند درصد از مواد تشکیل دهنده فلافل، نخود است؟
همانطور که می دانیم اصلی ترین ماده تشکیل دهنده فلافل نخود است و همین باعث شده که بسیاری افراد آن را سالم تصور کنند ولی آیا واقعا فقط از نخود در تهیه این غذا استفاده می شود؟ شهروندی که در گذشته خود از مغازه داران فلافل بوده و اکنون نیز از تهیه کنندگان آن است، در این باره می گوید: "حداکثر 20 تا 30 درصد یک عدد فلافل، نخود و بقیه اش نان یا خمیر است! خمیری که از مغز نان های ساندویچی جدا شده و یا از نان ساندویچی های بیات شده در مغازه ها به دست می آید." اگرچه برخی فروشندگان می گویند فلافل را خودشان تهیه می کنند و به جز نخود از ماده دیگری استفاده نمی کنند اما خیلی از ساندویچی ها فلافل ها را از مراکز نامعلومی که احتمالا خانه ها یا کارگاه های زیرزمینی اند و از تیررس بازرسان بهداشتی دور مانده اند، تهیه می کنند.

 

نان های کفک زده چه بر سر کبد ما می آورد؟
به گفته یکی از تهیه کنندگان فلافل، بعضی ها به نخود، نان های کفک زده اضافه کرده و آن را به دست مشتری می دهند. مهندس شاهین کارشناس ارشد سم شناسی به این سئوال ما مبنی بر اینکه اگر در تهیه فلافل از نان های مانده و کفک زده استفاده شود چه خطراتی را متوجه مصرف کننده می نماید؟ می گوید: در این صورت سمی به نام "آفلاتوکسین" که ناشی از کفک زدگی است وارد بدن می شود که به کبد آسیب می رساند.
البته روال مقامات مسئول، تأیید چنین گزارشاتی نیست. مهندس صفار مسوول بهداشت محیط استان احتمال استفاده ساندویچی ها از موادی به جز نخود و نان سالم را به خصوص طی 2 سال اخیر به دلیل به وجود آمدن فضای رقابتی و همچنین افزایش نظارت ها بسیار کم می داند و می افزاید: اگر شکایتی دراین باره به ما برسد پس از بررسی تا مرحله لغو پروانه و پلمپ مغازه پیش می رویم. مهندس صفار در ادامه صحبتش همچنین از یکی دیگر از موارد آلوده کننده فلافل پرده برمی دارد و می گوید: نوع روغن مصرفی و نحوه استفاده از آن و شرایط استفاده نیز می تواند سلامت این غذا را به مخاطره بیندازد. کارشناسان بهداشت محیط در بازرسی های دوره ای خود در صورت مشکوک شدن به نحوه پخت فلافل، از آن نمونه برداری کرده و آن را به آزمایشگاه ارسال می کنند تا کیفیتش بررسی گردد.

فضای پردود فلافلی را بگیریم یا بوی خوشمزه اش را؟!
در جستجوی یک مرکز تولید فلافل درکوچه پس کوچه های شهر به مغازه ای رسیدیم که جوان فروشنده در حال سرخ کردن فلافل بود، ماسکی بر دهان داشت، بو و دود فضای مغازه را پر کرده بود اگرچه بوی اغوا کننده اش داشت دلمان را می برد اما آنقدر  دود جمع شده بود که نمی شد آنجا ایستاد. مهندس شاهین در رابطه با تاثیر استفاده نادرست از روغن بر سلامتی مصرف کننده می گوید: از آن جا که روش پخت این غذا از نوع"پخت عمیق"  می باشد به این معنی که گلوله های خمیری در روغن داغ انداخته می شود، باید مواردی از سوی تهیه کننده مورد توجه قرار بگیرد. یکی اینکه روغن مصرفی از درجه دود بالایی برخوردار باشد، مخصوص سرخ کردن باشد، انواع روغن با هم مخلوط نشود، به تدریج به دمای 190 درجه برسد و سپس گلوله ها به آن اضافه گردد، در حین پخت، دیگر روغن اضافه نشود، نمک به روغن افزوده نگردد. وی همچنین جمع شدن کف روی روغن و سوزش چشم حین پخت را نشانه تبدیل شدن روغن به ماده سمی عنوان کرد.

 

روغن های سوخته فلافلی ها کجا می رود؟
 اما آنچه که بعضی مصرف کننده ها نگران آن هستند استفاده فروشندگان از روغن مانده و سوخته برای پخت و یا گرم کردن فلافل است. شاهین درباره استفاده مجدد از روغن باقی مانده در نوبت های بعدی پخت می گوید: به شرطی که ریزه های مواد غذایی داخل روغن نمانده باشد و در حین پخت نیز روغن اضافه نگردد می توان از این روغن حداکثر تا سه بار در فاصله کوتاه استفاده کرد. البته ناگفته نماند که بعضی فروشندگان در پاسخ این سئوال خبرنگار فرصت پرده از تخلف دیگری برداشتند، بعضی ساندویچی ها گفتند در جایی که آخر هر شب، شیرینی فروشی ها برای خریدن روغن های مانده به ما مراجعه می کنند و برای تهیه شیرینی های درجه دو و سه خود از آن استفاده می کنند دیگر چه نیازی است که ما از آن در نوبت های بعدی استفاده کنیم؟!
یکی از تهیه کنندگان فلافل، هم در این باره می گوید: گاهی این روغن آنقدر مصرف می شود که به نگاه طنز می توان آن را با روغن سوخته خودروها مقایسه کرد. تکرار استفاده از روغن در پختن فلافل، می تواند در طولانی مدت، باعث بروز بیماری های فراوانی شود و برخی کارشناسان آن را سرطان زا می دانند. حال اگرشرایط گفته شده رعایت نشود و اصطلاحا روغن بسوزد چه خطری برای مصرف کننده دارد؟ مهندس شاهین به این سئوال از زاویه آثار زیانبار این گونه روغن ها بر سلامت انسان نگاه کرده و پاسخ می دهد: در اثر سوختن روغن ها مواد سمی زیادی تولید می شود که همگی برای سلامت انسان مضر است چرا که عامل مسمومیت های مزمن هستند و در صورت مصرف مدام زمینه ساز بیماری های متعدد از جمله سرطان می شود گرچه در کوتاه مدت سردرد و دیگر عوارض حساسیت مشاهده می شود.
مهندس صفار نیز از دید نظارتی می گوید: مصرف روغنی که شرایط لازم را نداشته باشند و یا غیر قابل مصرف باشد از مواردی است که کارشناسان بهداشت محیط در بازرسی های دوره ای خود به آن توجه دارند و اگر شهروندان هم خبر بدهند قابل بررسی و پیگیری است و ما تا لغو پروانه و بستن مغازه پیش می رویم.

بهداشت ظاهري فست فودها
اما از این موارد پنهان که بگذریم بهداشت ظاهری اغذیه فروشی و فروشندگان نیز بسیار مهم بوده و در صورتی که رعایت نشود مشکل ساز خواهد شد. صفار، محیط غیر بهداشتی و آلوده را نیز یکی دیگر از مواردی دانست که ممکن است سلامت همه غذاها را تهدید کند. وی با تاکید بر اینکه عدم رعایت اصول بهداشت عمومی و فردی از جانب تولید کننده و عرضه کننده و همچنین آلودگی محیط پخت و پز موجب آلوده شدن مواد غذایی از جمله فلافل می شود، گفت: همه تهیه کنندگان و فروشندگان باید کارت بهداشت فردی داشته باشند. شاهین نیز در این باره افزود: مسمومیت بر دو نوع است یکی حاد و دیگری مزمن. مسمومیت مزمن غالبا توسط میکروب ها ایجاد می شود و ناشی از عدم رعایت بهداشت در محیط پخت و پز مواد غذایی می باشد اما مسمومیت مزمن ناشی از ورود تدریجی سموم به بدن در اثر سوختن روغن و هم چنین خوردن مواد کفک زده است.
مسوول بهداشت محیط شبکه بهداشت و درمان استان در پایان به شهروندان توصیه کرد سعی کنند فست فودها به خوراک دائمی شان تبدیل نشود، غذا را از مراکز مختلفی تهیه کنند، هنگام خرید اینگونه مواد غذایی اولا به بهداشت فروشنده و محیط توجه کنند و در صورت مشاهده موارد مشکوک مراتب را با شماره تماس 1490 در میان بگذارند.

 

زندگی فست فودی
بسیاری از ما لابد پای صحبت قدیمی ها €“ پدر و مادرها و پدربزرگ و مادربزرگ ها €“ نشسته ایم. از شیوه یا اصطلاحاً سبک زندگی شان در قدیم برایمان گفته اند و آهی هم کشیده اند. یکی از شاخصه های آن سبک زندگی، طمأنینه و آرامش بوده است. مثلاً در غذا پختن، روزگار قدیم که از گاز و اجاق خبری نبود، خودشان اجاق مانندی ایجاد می کردند و با استفاده از چوب و کودهای حیوانی و ... آتشی برمی افروختند و غذا می پختند؛ غذایی که صبح کله سحر "بار" گذاشته می شد تا ظهر آماده شود. فکر می کنید طعم و لذت آن غذا چه تفاوتی با غذاهای سریع الطبخ امروزی داشته است؟ از قدیمی ها بپرسید. بالاتفاق می گویند که دیگر از آن بوها و طعم ها و لذت ها خبری نیست...
زندگی سریع و بی طمأنینه امروز، لازمه اش فست فود هم هست؛ غذایی که سریع پخته می شود تا شکم گرسنه و عجول ما، منتظر نماند! اما حقیقت آنست که سریع می شود اما پخته نه! غذاهایی که حجیم است اما مغزپخت نیست و نتیجه طبیعی و درازمدت اش می شود انواع بیماری های گوارشی روزگار ما! و چاقی های آزاردهنده و عدم نشاط و ...
در این باره باز هم خواهیم گفت...

نظرات  

 
#3 +3 پدیده 19 اسفند 1393 ساعت 11:21
سلام متاسفانه برخی از شما کاربران اینترنت فقط جنبه منفی و ایراداتی که بعضی از به اصطلاح فلافلی ها به هم زدن رو به مردم اطلاع میدید.در صورتی که در تمام اصناف متخلف وجود داره.بنده در شهر ساری فلافلی دارم و تولید مواد اولیه اش رو هم در حضور مشتری انجام میدم و از روغن سرخ کردنی استفاده میکنم به طوری که بهداشت با دستگاه تست روغن تا به حال از اون ایراد نگرفت.همچنین از نخود ممتاز کرمانشاه استفاده میکنم.جوش شیرین اصلا نمیزنم به هیچ عنوان.
نقل قول
 
 
#2 -1 امیرعلی 29 آبان 1393 ساعت 14:12
خب پس... چی شد:
خمیر نون ساندویچی و کفکِ نون و روغن چن بار مصرف.
این همه متن واسه این سه تا.
فک میکنم عواملی که باعث موج بیماری های خاص تو کشور شده همین فلافل ملعونِ!!!
اونایی هم که عادل اشاره کرد، حاشیه ی داستانِ!!!!!
لابد مام ملتِ نفهم؟!!!
نقل قول
 
 
#1 +10 نگار ..عموشاهی 10 خرداد 1392 ساعت 18:18
در مورد روغنهای فله ایی چند بار مصرف که اگر در خودرو هم بریزیم بالا می آورد ..در مورد برنجهای آلوده که تازه گندش در آمده مواد نگه دارنده سزطان زا دارد ..(البته شاید هم ترفند جدیدی است برای آنها که این برنجها را انبار کرده بودند که الان بیایند و زیر قیمت بفروشند )..در مورد ترشی هایی که با بیل و چکمه و اسید سیتریک درست میکنند ...و خیلی چیزهای دیگر بنویسید خوشحال میشویم شما بنویسید ما مردم هم میخوانیم خودمان هم نظر میگذاریم تا شما اگر خواستید تایید کنید مسئولان راحت باشند آرام بخوابند
نقل قول
 

افزودن نظر


کد امنیتی
تصویر جدید