امروزشنبه, 13 آذر 1395-- Saturday Dec 03 2016

ساعت 13:44:43

آخرین به روز رسانی : شنبه 13:24:12

روستاها و محلات خمینی شهر که نام¬های باستانی خود را حفظ کرده¬اند

وازیچه

پنجشنبه, 03 مرداد 1392 ساعت 10:19 کدخبر :5793
فرستادن به ایمیل چاپ
نویسنده :
گرچه صد رود است در چشمم روان زنده رود و باغ کاران یاد باد حافظ

جای بسی خوشوقتی است که منبع طراوت و سرسبزی اصفهان يعني زاینده رود که همواره الهام بخش شاعران و نویسندگان و هنرمندان بود دوباره جانی تازه گرفت. ساسنون مبلغ مسیحی (1683م)در خصوص زاینده رود می¬نویسد: "در فصل تابستان به قدری از آن رودخانه جوی¬های متعدد جدا می¬گرددکه آب این رودخانه زیبا خشک می¬شود"
وازیچه دهی است از دهستان ماربین شهرستان اصفهان در 9 کیلومتری باختر اصفهان که زاینده¬رود از جنوب آن می¬گذرد و شاهراه اصفهان- نجف آباد از شمال آن. سایر ویژگی¬های وازیچه در فرهنگ جغرافیایی اصفهان به شرح زیر است:
رستنی¬ها: درخت زبان گنجشک، گیاهان گل ختمی، بومادران، کاسنی، گل پنیرک، خارخاسک، پونه و شاه تره که کاربرد دارویی دارند.
جانوران: شغال، روباه، خرگوش و گراز.
 فرآورده¬ها: گندم، جو، شبدر، تره بار، سیب، گیلاس، آلبالو،زردآلو، گلابی و انار.
وازیچه دارای یک قلعه با 4 برج مخروبه است. جمعیت آن را در سرشماری1355به صورت 140خانوار قید کرده¬اند کار و پیشه اهالی باغداری، کشاورزی، دامداری، کارگری و فرشبافی با طرح¬های نائینی و اصفهانی است. دهستان ماربین (مهربین) از قدیم مرکز تمدن بوده و در تاریخ اصفهان رونق خاصی داشته است.
ماربینت که نسخه ارم است         آفتاب اندر او درم درم است
بلوک ماربین خوش¬آب وهوا و باصفاتر از جمیع بلوکات اصفهان بود. این بلوک خاکش شیرین و آبش اکثر از زاینده رود بود و در انهارش تمام سال آب جاری بود و محتاج به چاه نبود.
اصل و اساس آبادی¬های ماربین(سده)آب بود لذا آب به انحای مختلف و صور گوناگون در نام¬گذاری دیه¬¬ها و امکنه دخالت دارد. یکی از این آبادی¬ها وازیچه است. در تقطیع کلمه وازیچه به اجزای  وا+زی+چه می¬رسیم. جزء اول مقلوب واژه¬ی او به معنی آب است اما جزء دوم از ریشه زیستن می¬باشد و جزء آخر علامت تصغیر است یعنی زیستگاه منسوب به آب. ويجه به معنی سرزمین مشرف بر آب روان معنی می¬دهد. از طرف دیگر کلمه وز معنی مرغ شکاری نیز می¬دهد، زاو را هم به معنی شکاف و گود بودن دانسته¬اند. وازیچه به معنی  مکانی آب خیز و دشتی که بر روی سفرۀ بزرگ آب است. کلمات آبه، آوج، اوه، زره، زوآب، زاب و....همه به معنی آب و سرزمین آب گیر است. نخستین جهانگرد نامی که در سفر نامه¬اش به شهر اصفهان اشاره می¬کند می¬نویسد: اصفهان آب و هوای خوش دارد و هر جا که ده گز چاه فرو برند آبی سرد و خوش بیرون آید.
خمینی¬شهر از جمله شهرهای بسیار کهن است. نام این شهر به صورت های گوناگون، پهله ، اردشیر شهر، سده، بن¬اصفهان ماربین، مهربین، و... ذکر شده است. شاهان صفوی نسبت به صید و شکار و گذرانیدن اوقات بیکاری در میان طبیعت زیبای ماربین همت می¬کردند. صاحب عالم آرای عباسي مؤلف مجهول الهویه از حضور شاه اسماعیل اول صفوی به اتفاق همسرش تاجلو بیگم در روستای رنان و آتشگاه اصفهان یاد کرده است و حتی نوشته است که اولین پسر شاه اسماعیل اول، شاه تهماسب در این روستا متولد گشته است. صاحب روضه الصنویه در خصوص طبیعت زیبای اطراف سده ضمن وقایع سال 922ه از اقامت شاه اسماعیل اول در ییلاق چاله سیاه یاد کرده و نوشته است:
"در منزل چال سیاه پیوسته گور بسیار و آهو و نخجیر بی¬شمار و سایر جانوران از سباع و ثعالب پای¬بند دام تقدیر گردیدند و به ضرب شاه و امرا، قورچیان پانزده هزار جانور به قتل و ذبح رسید..."
صاحب نقاوه الاثار فی ذکر الاخبار درباره وفور شکار در اطراف ماربین و اصفهان می¬نویسد: از حدت و شدت سرما، آب چشمه¬ها بسته معمار شتا از مرمر یخ و آهک برف، مجاری میاه قنوات و عیون را مسدود ساخت. هر که را به آب احتیاج بود برف و یخ در دیگ کرده از آتش دل و حرارت جگر می¬گداخت....... تمام حیوانات برّی و اشجار و كروم، خشک و هلاک گشته اکثر وحوش بمعموره گریخته و اصناف طیور مانند برگ خزان از درختان فرو ریختند.... شدت سرما به حدی بود که آتش عظیمی در اطراف چادر شاه عباس بر پا ساختندکه سودی نداشت و شاه از ادامه شکار منصرف شد.
شاهان صفوی  اطراف اصفهان را به دلیل سرسبزی و فراوانی وحوش آن همچون شاهان هخامنشی مرکز شکار خود قرار داده و حتی دستور داده بودند که کله¬های منار در اصفهان بسازند و شاه صفی سازندۀ این کله منار را به دلیل مستی مجازات کرده و دستور می¬دهد که سر از تن او جدا نموده و در بالای منار نصب کنند. شاهان صفوی  گاه به عنوان ترحم، جانورانی را می¬بخشیدند و به گوش آنان حلقه انداخته آزادشان می¬کردند. فراوانی وحوش در شکارگاه¬های شاهان صفوی در اطراف اصفهان به حدی بود که در میان جزایر داخل رودخانه زاینده¬رود جسم¬هایی از گراز و روباه و خرگوش  وشغال و گورخر و پلنگ ساخته و نصب کرده بودند .نتیجه¬ اين که بلوک ماربین در قدیم به علت دارا بودن سرسبزی و خرّمی و چراگاه¬ها و باغات و رودخانه زاینده¬رود یکی از مراکز تفریحی بوده که متأسفانه به علت افراط در از بین بردن منابع طبیعی و عدم رعایت بهداشت زیست محیطی، حیات وحش و طبیعی آن در حال نابودی است، لذا جا دارد به مردم هشدار داده شود که به تاریخ گذشته و پر افتخار این خطّه پر نعمت توجهی بیشتر نموده از نابودی طلای سبز این ناحیه جلوگیری کنند.

مطالب مرتبط:

افزودن نظر


کد امنیتی
تصویر جدید